Imago lacus

The picture above was taken by a dear friend, the American poet Debra Kang Dean (please do not use it without permission). I met Debra three years before, when I went to Walden to work with his late husband Brad, a great Thoreau scholar. Once we spent hours tracking this quotation: "Some men go fishing all their lives without ever realizing it's not fish they are after." We concluded that Thoreau never wrote it, but si non è vero...

Monday, October 28, 2013

Amari (beste bat)

ÞEGAR

Goizeko ispiluan
jartzen naizenean
gogoratzen dut
nire ilea ferekatu
eta esan zenuela: Ederki orraztu duzu.

Horrelaxe oraindik ere betetzen dituzu
zorionez nire egunak
nahiz eta amaigabeko
itsaso eternala egon
gure artean.

Vilborg Dagbjartsdóttir

Sunday, October 27, 2013

A poem by Koldo Izagirre-ren poema bat

A new book by Koldo Izagirre is always a commotion, but this one is quite special; it surely will make a big splash at the Durango market next December. Koldo has two outstanding features: to me he is the only living Basque poet with both a complete command of traditional form (see the rhyme and syllabics pattern in the example below) and a genius for portraying urban landscapes (Paris, Berlin, Rouen, Bilbo, Tolosa, Pasaia, San Sebastian) such as this one, based on a place and a history well recognisable by any denizen of Donostia:

PARKE BATEAN 

horra francoren zakurrak 
ez ordea belauniko 
horra francoren zakurrak 
barne beltzeko lapurrak 
jauregian atariko 

horra francoren zakurrak 
amak miaztu gabeak 
horra francoren zakurrak 
gorrotoz heze muturrak 
maite zituen jabeak 

horra francoren zakurrak 
atzapar eta letagin 
horra francoren zakurrak 
ez dira kontu apurrak 
gordin daukat zenbait samin 

horra francoren zakurrak 
esana zorrotz beteak 
horra francoren zakurrak 
tenteak eta makurrak 
makurrak eta tenteak 

horra francoren zakurrak 
bestela ikasten zaunka 
horra francoren zakurrak 
lan isileko maltzurrak 
bidezko guztien aurka 

horra francoren zakurrak 
aroen gain lizunen gain 
horra francoren zakurrak 
ez dira zakur uzkurrak 
agindu baten daude zain 

horra francoren zakurrak 
gure zantzua usnaka 
horra francoren zakurrak 
gose luzeko ñapurrak 
gibel minduok urraka 

horra francoren zakurrak 
beti lotu beti eten 
horra francoren zakurrak 
zer hotzikara samurrak 
parke batean aieten 

* * *

horra beltxarga uretan 
hezur bakearen zati 
horra beltxarga uretan 
karez apaindu lumetan 
ez dakienak zer daki 

horra beltxarga uretan 
horra edertasun hutsa 
horra beltxarga uretan 
horra ni maluretan 
francoren zakurren putza 

AT THE PARK

Behold Franco’s dogs
They’re not on their knees no
Behold Franco’s dogs
Thieves all black inside
At the palace entrance

Behold Franco’s dogs
Unlicked by their mothers
Behold Franco’s dogs
Their muzzles drool with hate
Loved by their master

Behold Franco’s dogs
Their paws and fangs
Behold Franco’s dogs
They’re not small change
I’ve got some fresh pain under

Behold Franco’s dogs
Full of sharp sayings
Behold Franco’s dogs
Upright and crooked
Crooked and upright

Behold Franco’s dogs
Learning barking or else
Behold Franco’s dogs
Silently doing their tricks
Against whoever is right

Behold Franco’s dogs
Over the seasons over the moss
Behold Franco’s dogs
They are not shy ones
They are waiting for an order

Behold Franco’s dogs
Sniffing our tracks
Behold Franco’s dogs
Very hungry sybarites
Gnawing at this liver in pain

Behold Franco’s dogs
Always tied always loose
Behold Franco’s dogs
Easy to shudder at those
In the park at Aiete

* * *

Behold the swan in the water
A peace of bone
Behold the swan in the water
Feathers pretty with quicklime
He who doesn’t know what does he know

Behold the swan in the water
Behold its empty beauty
Behold the swan in the water
Behold me in my misfortune
Franco’s dogs don't give a toss

Koldo Izagirre
Parisen bizi naiz (Susa, 2013)
Engl. transl.: ACdR. Eskerrak Elizabeth Macklin eta Angel Erro-ri

Saturday, October 26, 2013

Sommelier

Uda honetakoa gogoan dut
musketa exotiko xarmanta espezia eta abrikotekin
mertxika litxi misteriotsu eta amusagarri
plastikozko boteila txuri bat Bristoleko ur epel
nire eskuan zeharkatzen ari nintzela
Avon ibaiaren ertze batetik bestera
Clifton zubiaren gainean
uztaileko arratsalde bero batean
                                                    2013koa
baina gehiago daude
gerezi eta andere-mahats fresko fruta ugaridun
piper hautsa ukituekin eta bukaera iraunkor
Huescako ur delizios hotza harrizko iturrian
Petretxema eta Atxerito igo eta gero
aspaldiko 1996ko abuztuaren hasieran
hasteko
              eta jarraitzeko reserva bat ala beste
ahantzi gabe iazko uzta gaur dastatutakoa
jengibre eta lima lurrinezko txinparta gutxiekin
plastikozko baso bat Hernaniko txorrotako ur gasadun
Santa Barbara mendiko tontorrean
sagarrondoen artean hegan egiten
gehiago ala gutxiago izateak
lehena edo azkena
ez du axola
segi ezazu korrika egiten
ase arte segi ezazu edaten.

Friday, October 25, 2013

Aieteko bizilaguna



Heriotza zer den
erreginak ere
ikusi nahi zuen

agur esatera
etorri zen hura
baina nori agurra?

Sunday, October 20, 2013

A poem by Jabi Santa Cruz-en poema bat

DOWN THERE. UP HERE

Down there, deep down,
executioners, cities.
Down there, deep down,
noises, sirens.
Down there, deep down,
concerns, cries.
Up here,
traces, scents.
Up here,
tracks, guesses.
Up here,
a piece of peace.

BEHEAN. GOIAN

Behean, oso behean,
borreroak, hiriak.
Behean, oso behean,
harrabotsak, sirenak.
Behean, oso behean,
arrangurak, oihuak.
Hemen goian
zantzuak, usainak.
Hemen goian
aztarnak, susmoak.
Hemen goian,
bakea apur batean.

Jabi Santa Cruz
Baso ilun itoan (Erein, 2013)

Saturday, October 19, 2013

Haiku, by Enrique García-Máiquez

Ayer me encontré con una luna llena tropical al salir a bajar el orgánico y me acordé de este haiku que ví en su blog. Agradecido yo también, lo traduzco para una amiga:

Thank you, my garbage--
when I went to take you out
there is a full moon!

E. García-Máiquez

Friday, October 18, 2013

Un poema de Iker Amutxastegi

POÉTICA PRACTICABLE

El ejercicio de la poesía
no difiere de otros ejercicios cotidianos,
presuntamente menos nobles pero
igualmente sintomáticos de lo humano.

Por ejemplo,
preparar un buen café,
mirar un vaso por primera vez,
peinarse exactamente como uno quiere,
barrer la casa sin dejar ningún elemento al azar,
o hacer la cama respetando la medida áurea de las sábanas.

Tan simple como eso.
Y tan difícil.

Iker Amutxastegi
El rey de corazones (Bermingham, 2011)

Friday, October 11, 2013

Queer as folk...

...edo jendea bezain kuiarra. Jende asko kuiarra da, edo gara, atzo Hernaniko kulturetxeko areto nagusia bete baikenuen EDO! argitaletxearen 1. urtemugan. Ospatzeko arrazoi anitz: Genero ariketak liburu berria ("abiadura handiko libururik ez!"), galerarik gabeko erakundea, joan direnen oroitzapena, etorri ez zirenen desira, erronka berriak hartzeko indarra, lagunak-edo (Ibon, Iratxe, Marta, Josebe, Axpi...). Perfomance, poesia, irudiak eta musika ere bai: Anarik eskainitako minikontzertua, honako kantu EDER hauekin:
1.- Haize eza. 
2.- Efemerideak. 
3.- Ihia. 
4.- Amua. 
5.- Aingura hegodunak.

Wednesday, October 9, 2013

Amari (bi poema eta hainbat gehiago)

Amentzako poemekin osa liteke antologia bat, maiatzean ederki salduko litzatekeena, baina Angel Erroren baimenarekin (berak hainbat poema eskaini dizkiolako gai honi, eta bide batez "amari" aditzaren latinezko esanahia --"maite izan", oker ez banago-- gogorarazi zidalako), poeta batzuk beren amei idatzi dien poema bana aipatuko ditut gaur.

Lehenengoa Ekhiñe Egigurenek idatzitakoa da eta aurtengo Pentsamenduaren Poesia Donostiako saioan irakurri zuen. Wislawa Szymborskaren poema ezagun bat du abiapuntu. Hau da Ekhiñerena:

AMAK EZ DU POEMARIK IDAZTEN
baina noizbehinka
garuna zulatzen didan zerbait antzematen du
bala ala gezia
puzzlea desegiten duen pieza

amak ez du poemarik idazten
eta halere arma artean aitortzen dit
adin batetik aurrera bi multzotan zerrendatzen dela bizitza
gaur ala sekula
bizi ala iraun

amak ez du poemarik idazten
alabaina
bere hatz oskolpetan uzkurtzen ikusi ditut inoiz
orrian idaztera ausartzen ez naizen hitzak
berriro hasierara bideratzen nauten akatsak

amaren hautua da
--zurruna
ezbairik gabekoa--
poemarik ez idaztea

hargatik bizitzak aurrera darrai
garun zulatu, zerrenda eta orri zurien kontra

Merezi du bitan irakurtzeak, oso ona baita. Poema deribatibo bat da, noski, baina ba al dago deribatiboa ez den poemarik? Kalitateari dagokionez, hau da as good as it gets: Szymborskatik hartzen du lehen bertsolerroa, baina hortik aurrera bere kabuz doa, eta bidean gauza baliotsuak aurkitzen ditu: bizitza zerrendatzen diren bi multzo horiek, “oskolpe” hitza, kasu.


Bigarrena nirea da, duela gutxi idatzitakoa (Islandiatik nentorrela, hain zuzen), babokeri txiki bat. Baina esango nuke hemen ere dagoela beste eragin bat niregan, Beñat Sarasolaren poema batena, “baikortasunez” hitzarekin lotuta. Bon:


BARKATU AMA

Baina
Bilbon lurreratzean
Baionako autobusa hartzean (Le
Basque Bondissant, bai)

beti somatu dut
baikortasunez hau dela
baldarra izan arren
bihotzeko nire amalurra.

Friday, October 4, 2013

Wednesday, October 2, 2013

10 reasons to keep on reading Seamus Heaney

Arrazoi asko daude Heaney irakurtzeko; hauek dira nireak:
  1. because he was my mentor’s mentor. 
  2. because of my MA in Cork.
  3. because of those legendary two-word titles: Human Chain of course, but also Wintering Out, Field Work, Station Island, Seeing Things, Electric Light, or District & Circle.
  4. because he was the first Irish poet to name a book after two lines of the London underground.
  5. because he was also a scholar, well read in Greek and able to translate from Irish, French, or Italian (many wonderful poems in Human Chain are versions: “A Kite”, “A Herbal”) .
  6. because his is a poetics of place: "Me in place and the place in me." 
  7. because the pen might be stronger than the gun, but only one who actually held both could begin a poem like this: "Between my finger and my thumb / The squat pen rests; snug as a gun." 
  8. because he digs and digs: “Escribir como quien inserta una palanca en la tierra y empieza a mover, con lentitud laboriosa, la gran piedra confusa de las palabras,” dice Doce.  
  9. because in elegies like “Casualty” he makes the walls speak of the Troubles of Northern Ireland: PARAS THIRTEEN / BOGSIDE NIL. 
  10. because of his enduring will to become pure yet fully material verb and "clear light, like poetry or freedom" ("Oysters").

Tuesday, October 1, 2013

Iparralderatzearen etika iluna zein indartsua

"The obscure but powerful ethics of Going North."
(Louis MacNeice, Letters from Iceland)